newcleo en EAGLES-consortium bundelen krachten voor ontwikkeling van LEANDREA

Het Europese nucleaire innovatie-ecosysteem zet een belangrijke stap vooruit. Het Italiaans-Franse energiebedrijf newcleo en het EAGLES-consortium hebben begin februari 2026 een samenwerkingsovereenkomst getekend om gezamenlijk te werken aan LEANDREA, een technologisch demonstratieproject voor loodgekoelde, snelle kleine modulaire reactoren (SMR’s). Deze stap benadrukt de groeiende focus op geavanceerde kernenergie als onderdeel van de Europese energietransitie.

Het was Belgisch minister van Energie, Mathieu Bihet, die deze samenwerking mocht aankondigen tijdens het Eagles-event “Taking the Lead” in Brussel op 10 februari. Hij wees op het belang voor de verdere toekomst van kernenergie als blijvende pijler in onze energieonafhankelijkheid.

Wat de verdere financiële ondersteuning betreft, herhaalde minister Bihet de ambitie van de regering om dit initiatief te steunen. Tegelijk pleitte hij voor een snellere uitrol van de derde generatie SMR's: “Er moet een onderscheid worden gemaakt tussen de derde generatie SMR's, die onmiddellijk kunnen worden ingezet, en de vierde generatie, zoals die ontwikkeld door EAGLES, die later zal volgen. Het ene sluit het andere niet uit. Het is belangrijk dat LEANDREA zich in België ontwikkelt, maar we kunnen het ons niet meer veroorloven om te wachten met de uitrol van derde generatie SMR's”, vervolgde hij.

LEANDREA (Lead cooled Experimental Advanced Demonstrator Reactor for Europe Applications) is een technologie- en testfaciliteit voor loodgekoelde snelle reactoren. Het doel van deze installatie, die gebouwd zal worden op de site van SCK CEN in Mol, is om materialen en splijtstoffen voor snelle reactoren uitgebreid te testen onder reële condities — een cruciale stap in de ontwikkeling van veilige, efficiënte en commercieel toepasbare SMR-technologieën van de vierde generatie. De oplevering van LEANDREA is gepland voor 2034.

In een gezamenlijk engagement beloven newcleo en het EAGLES-consortium nauwer samen te werken bij het ontwerp en de bouw van LEANDREA. Beide partners willen synergie benutten door engineering-bijdragen te delen, gezamenlijke R&D-activiteiten te coördineren en technologische ontwikkelingspaden op elkaar af te stemmen.

Deze alliantie versterkt de positie van Europa in geavanceerde kerntechnologie en helpt het continent competitief te blijven binnen de wereldwijde energiemarkt.

Beide partijen behouden echter elk hun eigen project voor een commerciële loodgekoelde reactor. Ze bundelen alleen voor deze eerste fase hun krachten op verschillende vlakken qua onderzoek, ontwikkeling, ontwerp en promotie van de technologie, met als doel overlappingen te verminderen, efficiënter te werken en de ontwikkeling te versnellen.

Het EAGLES‑programma hanteert een stapsgewijze aanpak voor de commercialisering: LEANDREA Technology Demonstrator in Mol in 2034, gevolgd door de ALFRED Performance Demonstrator in Roemenië, en ten slotte de commerciële uitrol in 2039. Newcleo ontwikkelt op zijn beurt een eigen LFR‑reactorontwerp met commerciële uitrol gepland voor begin jaren 2030. Beiden zijn eerder al door de European Industrial Alliance on SMRs erkend als toonaangevende projecten.

Het EAGLES-consortium (European Advanced Generation IV Lead-Cooled Energy System) is een samenwerkingsverband van vooraanstaande nucleaire onderzoeksinstellingen en industriële spelers uit Europa, opgericht rond de ontwikkeling van een nieuw type reactortechnologie: de loodgekoelde snelle EAGLES-300 SMR.

Het consortium bestaat uit:

• SCK CEN (België) – het Belgisch nucleair onderzoekscentrum dat een centrale rol opneemt in onderzoek en exploitatie van testinfrastructuren. Hier zal de demonstratiereactor LEANDREA gebouwd worden.
• ENEA (Italië) – de Italiaanse nationale organisatie voor nieuwe technologie, energie en duurzame economische ontwikkeling.
• Ansaldo Nucleare (Italië) – een industrieel bedrijf met decennia ervaring in kernenergie-engineering en projectmanagement.
• RATEN (Roemenië) – een Roemeense overheidsorganisatie die onderzoek en ontwikkeling in de nucleaire sector coördineert.

Samen bundelen deze partners hun expertise en middelen om de ontwikkeling van EAGLES-300 — een loodgekoelde GEN IV SMR van 300 MWe — te realiseren.

De alliantie tussen newcleo en het EAGLES-consortium gaat verder dan een enkel project. Ze versterkt Europese samenwerking in kernenergie, stimuleert technologische vooruitgang en draagt bij aan een betrouwbare, koolstofarme energievoorziening voor de komende decennia. Door gezamenlijke engineering, gedeelde testfaciliteiten en een gecoördineerde roadmap te hanteren, willen de partners een sneller en efficiënter traject naar commercialisering realiseren.

Deze samenwerking zal de ontwikkeling versnellen van een oplossing die tegemoetkomt aan de verwachtingen op het gebied van recyclage van verbruikte splijtstof (door sommigen ten onrechte “nucleair afval” genoemd).

Naast de nauwe samenwerking tussen de partners onderling, hecht het EAGLES‑consortium ook veel belang aan vroege afstemming met nucleaire regulatoren. In samenwerking met de bevoegde autoriteiten uit België, Italië en Roemenië, startte het consortium een internationaal pre-licensing traject voor EAGLES-300. Dat is een primeur: nog nooit eerder werkten nationale toezichthouders zo vroeg samen aan de ontwikkeling van een geavanceerde SMR. Door veiligheidsvereisten en verwachtingen al vanaf het begin op elkaar af te stemmen, zet het EAGLES-consortium een belangrijke stap richting geharmoniseerde regelgeving en standaardisatie, een cruciale voorwaarde voor een vlotte commerciële toepassing van de SMR-technologie.

Dergelijke harmonisatie op regelgevend vlak is belangrijk: SMR’s zijn ontworpen voor internationale uitrol en serieproductie. Maar zolang elk land zijn eigen regels en procedures hanteert, moeten ontwikkelaars telkens opnieuw het hele vergunningsproces doorlopen. Dat vertraagt de uitrol en ondermijnt het schaalvoordeel van SMR’s. Dankzij harmonisatie kan de uitrol van SMR’s sneller, efficiënter en veiliger gebeuren.

Meer info