03/06/2024

Memorandum: onze aanbevelingen aan de volgende regering

De nucleaire sector heeft het de voorbije jaren zwaar te verduren gehad, maar kent wereldwijd een renaissance. Ook in België moet daarom dringend gewerkt worden aan de toekomst van kernenergie en -technologie in ons land. Ontdek hier de aanbevelingen aan de volgende regering vanuit de nucleaire sector.

Context

België bevindt zich op een kantelpunt in de energietransitie: de afgelopen maanden werden gekenmerkt door de urgentie om iets te doen aan de klimaatverandering, in een geopolitieke context die heeft aangetoond dat er risico’s verbonden zijn aan afhankelijk zijn van andere landen. Dit heeft geresulteerd in de ondertekening van een akkoord tussen de exploitant van de kerncentrales en de regering, maar ook in escalerende energieprijzen en instabiliteit van de bevoorrading.

Tegelijkertijd kan de Belgische nucleaire sector rekenen op ongeziene steun van de bevolking en van de industrie, in het bijzonder voor kleine modulaire kernreactoren (SMR’s), die een sleutelrol zullen spelen in de decarbonisatie van de samenleving, zowel op Belgisch als op mondiaal niveau. Een recente Canadese missie naar België op 22 en 23 november vorig jaar benadrukte de
bijzondere rol die kernenergie kan spelen in het koolstofvrij maken van de industrie.

Dat was de ideale gelegenheid voor deze Canadese pioniers in de ontwikkeling van SMR-technologie om hun ervaring te delen met de energie-intensieve industrie van België en om hun behoeften te horen. De twee aanwezige partijen vonden duidelijk een grote mate van overeenstemming in termen van aanbod en behoeften. Hoewel de Belgische industrie resoluut agnostisch is, maakt SMR-technologie voor hen wel degelijk deel uit van de oplossing. De wil om verder te gaan in de ontwikkeling van SMR’s in België werd duidelijk vermeld, waarbij sommige van de aanwezige industrieën zelfs al nadachten over investeren in de installatie van een SMR in de haven van Antwerpen.

Recent heeft het SCK CEN, in aanwezigheid van de Belgische Eerste Minister, een MoU (Memorandum of Understanding) ondertekend met Westinghouse, Ansaldo Nuclear, ENEA en RATEN. Deze bedrijven zijn betrokken bij de ontwikkeling van de lead fast reactoren. Dit MoU bundelt de nodige krachten om de industrialisatie van loodgekoelde SMR’s mogelijk te maken in twee fases, een technologische demonstrator in Mol en een prototype in Roemenië.

België als expertisecentrum voor nucleaire technologie

Ons land is niet alleen een pionier in nucleaire technologie, maar ook een wereldwijd erkend competentiecentrum. België kan dan ook trots zijn op het feit dat het binnen zijn grenzen niet één, maar twee SMR-projecten tegelijk ontwikkelt.

TRACTEBEL neemt actief deel aan de ontwikkeling van SMR-projecten, met een focus op de zogenaamde technologieën van de 3de generatie (GEN 3), die watergekoeld zullen zijn (n.v.d.r.: de nucleaire eenheden van Tihange en Doel die momenteel operationeel zijn in ons land, worden eveneens gekoeld met water).

Tegelijkertijd wordt een loodgekoelde SMR, van de zogenaamde 4de generatie (GEN 4), bestudeerd door het SCK CEN. Beide lopen voorop in de SMR-technologie, wat de status van België als erkend expertisecentrum alleen maar bewijst.

Wat de planning betreft, onderscheiden we 2 golven:

  • SMR’s van de 3de generatie bereiken hun commerciële maturiteit (pilootprojecten in aanbouw in Noord-Amerika). Zulke SMR’s zouden rond 2032-2035 een realiteit kunnen zijn in een land als België.
  • SMR’s van de 4de generatie, zoals diegene die door het SCK CEN wordt bestudeerd, zouden 10 jaar later klaar kunnen zijn voor een uitrol in ons land, begin van de jaren 2040.
  • Parallel hiermee loopt het onderzoek verder naar de ontwikkeling van hogetemperatuurreactoren (HTR’s), gekoeld met helium (gas) of naar andere systemen van de 4de generatie (bijv. gesmolten-zoutreactoren of MSR’s). HTR’s zijn ideaal voor het diepgaand koolstofvrij maken van industrieën die warmte van 500°C of meer nodig hebben.

Levensduurverlengingen

Naast de noodzakelijke ontwikkeling van SMR’s in België, moeten we er ook alles aan doen om ervoor te zorgen dat alle huidige nucleaire eenheden, waarbij dat mogelijk is, worden verlengd voor een periode van 20 jaar, op voorwaarde dat dit gebeurt in lijn met de optimale veiligheidsnormen en met het akkoord van het FANC.

Het versterken van de nucleaire (her)ontwikkeling in België vereist een ware bewustwording binnen de Belgische regering. Daarom lijkt het ons nuttig om volgende aanbevelingen te doen:

  1. Zorg voor een langetermijnvisie op vlak van energiebehoefte en geef voorrang aan het gebruik van koolstofarme energiebronnen
  2. Help onze industrie met hun decarbonisatie
  3. Streef naar koolstofarme energieonafhankelijkheid voor België
  4. Stel een nauwkeurig regelgevend kader op voor de lange termijn, dat de bouw van nieuwe reactoren én de verlenging van bestaande reactoren mogelijk maakt
  5. Zet dringend een versnelde procedure op poten voor de komst van nieuwe SMR-reactoren op Belgisch grondgebied

Deze aanbevelingen worden verder uitgewerkt in het Memorandum, dat je bovenaan deze pagina kan downloaden. 

  • Deel deze pagina

Lees meer over kernenergie

Peilingen
Energie

Opiniepeiling maart 2024: Kiezers over alle partijgrenzen heen zijn overtuigd voorstander van bestaande én nieuwe kernenergie

Peiling toont duidelijk draagvlak bij Belgische bevolking voor maximaal behoud van huidige kerncentrales én voor nieuwe kernenergie (SMR’s), ongeacht hun kiesintentie – zelfs bij Groen-kiezers

Peilingen
Energie

Opiniepeiling september 2023 : Belgen overtuigd voorstander van bestaande én nieuwe kernenergie

Nooit eerder stond de Belgische bevolking zo positief tegenover het maximale behoud van de huidige kernreactoren en zelfs tegenover de uitbreiding van kernenergie met nieuwe nucleaire capaciteit, zoals SMR’s. Dat blijkt uit een recente opiniepeiling van AQ Rate, in opdracht van het Belgisch Nucleair Forum.

Peilingen
Energie

Opiniepeiling 2021: Belg genuanceerd maar positief tegenover kernenergie en nucleaire technologie

De Belg heeft een kritische, genuanceerde maar overwegend positieve houding tegenover nucleaire technologie in het algemeen, en kernenergie in het bijzonder. Dat blijkt uit de 18-maandelijkse barometer die het onafhankelijk onderzoeksbureau Kantar TNS organiseerde, in opdracht van het Nucleair Forum.