Er is een fout opgetreden, probeer het later opnieuw.

Op de hoogte blijven via onze nieuwsbrief?

Kernenergie: essentieel in de strijd tegen het klimaatprobleem.
Kernenergie: essentieel in de strijd tegen het klimaatprobleem.

Kernenergie: essentieel in de strijd tegen de klimaatverandering

De temperatuur op aarde verandert. Daarover is ongeveer iedereen het eens. Het broeikaseffect –met onze CO2-uitstoot als boosdoener – heeft enorme gevolgen voor onze planeet. Om de klimaatopwarming tegen 2100 onder de 2 graden Celsius te houden, moeten landen over de hele wereld immense inspanningen leveren. Anders zijn de gevolgen voor mens, samenleving en natuur onomkeerbaar.

"Steeds meer wetenschappers zien kernenergie als een essentieel deel van de oplossing."

Minder CO2 uitstoten

Er zijn belangrijke inspanningen nodig om veel minder CO2 uit te stoten en zo de klimaatsverandering tegen te gaan. Fossiele brandstoffen zoals steenkool, gas en petroleum zijn samen verantwoordelijk voor 70% van de CO2-uitstoot in de wereld. De CO2-uitstoot van aardgas- en steenkoolcentrales bedraagt echter respectievelijk dertig en vijftig keer meer dan die van kernenergie of hernieuwbare energiebronnen. Daarom hangt de strijd tegen klimaatverandering nauw samen met het energievraagstuk: waar halen we morgen onze energie vandaan?

Hernieuwbare energie alleen volstaat niet om aan onze energievraag te voldoen. Heel wat experten (Internationaal Energie Agentschap, International Panel on Climate Change (VN)) pleiten bijgevolg voor een koolstofarme energiemix. Kernenergie is een energiebron met een zeer geringe CO2-uitstoot, die bovendien uitermate geschikt is om elektriciteit op te wekken. Slechts een kleine hoeveelheid uranium volstaat om grote hoeveelheden energie te produceren. Als we kernenergie gebruiken, raken de aardolie-, aardgas- en steenkoolreserves minder snel uitgeput en hoeven er beduidend minder grondstoffen vervoerd te worden.

De CO2-uitstoot van verschillende energiebronnen.

Hoeveel CO2 stoot een kerncentrale eigenlijk uit?

Een kerncentrale wekt veel energie op in de kernreactor. De kernreactor produceert warmte en moet bijgevolg gekoeld worden. Daar wordt water voor gebruikt. Uit de koeltoren van een kerncentrale komt dus gewoon waterdamp, zonder enige CO2.

Kernenergie is een CO2-arme energiebron. Een kerncentrale stoot – van bij de opbouw tot en met de ontmanteling – even weinig CO2 uit als windmolens of zonnepanelen. Het Internationaal Energie Agentschap (IEA) berekende dat er dankzij kernenergie de voorbije 50 jaar 56 gigaton minder CO2 is uitgestoten. Dat staat gelijk met de wereldwijde CO2-uitstoot op twee jaar tijd.

En wat met kernenergie in België?

Het onderzoeksbureau PricewaterhouseCoopers voerde een onderzoek uit naar de CO2-uitstoot in België. Daaruit blijkt dat er mét kernenergie in België in 2030 'slechts' 13 miljoen ton CO2-uitstoot zal zijn, zonder kernenergie (en met aardgascentrales) ruim 27 miljoen ton. 

Een onderzoek van de Universiteit Gent komt tot een gelijkaardig resultaat, op basis van een nauwkeurige becijfering van de gevolgen van een kernuitstap voor ons milieu. Het onderzoek toont aan dat de CO2-uitstoot in België fors zal stijgen als we de kerncentrales in 2025 sluiten. Zelfs als we tegen 2030 drie keer meer hernieuwbare energie hebben dan nu, zal de CO2-uitstoot van onze energieproductie aanzienlijk stijgen (146%).

De Verenigde Naties bevelen aan om tegen 2050 de CO2-uitstoot met 50% te verminderen.

Er staat veel op het spel

Tegen 2050 moeten we de gemiddelde temperatuurstijging van de aarde tot 2°C beperken. De Verenigde Naties hebben aanbevolen om de CO2-uitstoot tegen 2050 met 50% te verminderen tegenover 1990, en om helemaal geen CO2 meer uit te stoten tegen 2100. Dat heeft ingrijpende gevolgen voor de productie van elektriciteit, de belangrijkste bron van CO2-uitstoot. Experten roepen op om het hele systeem te veranderen, en de fossiele brandstoffen af te bouwen, want steenkool, aardolie en gas vertegenwoordigen nog altijd 70% van de wereldwijde elektriciteitsmix.

De dreiging van 6°C

Een oplossing is dringend nodig. Het energieverbruik blijft wereldwijd toenemen: 4 keer meer vandaag dan in 1965. De komende decennia verwacht men een verdere verdubbeling. Als landen over de hele wereld geen ingrijpende maatregelen nemen, zal de gemiddelde temperatuur op aarde met 6°C stijgen. Dat is ver boven de 2°C die over het algemeen door wetenschappers als het maximaal toelaatbare wordt beschouwd.

Hernieuwbare energie alleen volstaat niet

De voorbije decennia zijn er gelukkig al belangrijke stappen gezet. Landen zoals Zweden halen nu al de helft van hun energie uit waterkrachtcentrales, en de andere helft uit kerncentrales. Daardoor kunnen ze hun CO2-uitstoot tot een minimum beperken. België haalt intussen tussen de 10% en 15% van zijn energie uit windmolens en zonnepanelen, en tussen de 40 en 50% uit kernenergie.

Hernieuwbare energie is een belangrijk stuk van de puzzel. Maar er zijn ook enkele belangrijke beperkingen. Zo zijn zon en wind niet altijd beschikbaar. Samen kunnen ze gemiddeld maar zo’n 10 à 15 procent van de Belgische elektriciteit leveren. Ruim onvoldoende om snel een antwoord te bieden op de energie- en klimaatuitdagingen waarvoor we staan. 

Studie PwC: Enkel een mix van hernieuwbare energie en kernenergie beperkt de CO2-uitstoot

Een studie uitgevoerd door PwC Enterprise Advisory in 2016 over de Belgische energietransitie tegen 2030 en 2050, toont aan dat enkel een elektriciteitsproductie op basis van hernieuwbare energie gecombineerd met kernenergie op lange termijn zorgt voor stabiele elektriciteitsprijzen, de bevoorradingszekerheid garandeert en dat de klimaatdoelstellingen worden behaald. 

De studie toont aan dat enkel een elektriciteitsproductie op basis van hernieuwbare energie gecombineerd met kernenergie ervoor zorgt dat de Europese klimaatdoelstellingen en het vastgelegde aandeel van hernieuwbare energie haalbaar zijn. Beide doelstellingen worden door het Federaal Planbureau gehanteerd met betrekking tot de evolutie van het Belgische energiesysteem tegen 2050.

Zonder kernenergie zal België tegen 2050 te maken krijgen met een aanzienlijke stijging van zijn koolstofuitstoot, en dit ondanks de massale ontwikkeling van hernieuwbare bronnen. Zonder kernenergie zal de kost van elektriciteit, de stroombevoorradingszekerheid en CO2-uitstoot verslechteren. Er zou in dat geval een beroep moeten gedaan worden op import van energie en op de duurdere thermische centrales.

Tenslotte bevestigt de studie ondubbelzinnig dat kernenergie de ontwikkeling van hernieuwbare energie niet tegenwerkt, maar dat de twee complementair zijn. Deze complementariteit garandeert een betrouwbare, betaalbare en duurzame energie, en dat strookt volledig met de Europese strategie inzake energie.

Waarom geloven steeds meer wetenschappers en klimatologen in kernenergie?

Tal van organisaties, klimaatspecialisten en wetenschappers zijn het er dan ook over eens: kernenergie is onmisbaar om de CO2-uitstoot in de wereld tijdig te beperken. Ze gaan uit van objectieve gegevens. Ook officiële instanties zoals de Verenigde Naties, het IPCC en het Internationaal Energie Agentschap (IEA) stellen dat kernenergie een deel is van de oplossing in de strijd tegen klimaatwijziging. Ook tal van wereldleiders. Zowel President Obama als de Dalai Lama, maar ook mensen zoals Bill Gates pleiten voor kernenergie.

Geeft de praktijk hen gelijk?

Ja. Dat kernenergie helpt om de CO2-uitstoot te beperken, merk je vandaag aan landen zoals Duitsland. Duitsland besliste om versneld uit kernenergie te stappen. Wind en zon konden deze ‘kernuitstap’ niet opvangen. Dus schakelde Duitsland weer grotendeels over op steenkool en bruinkool. Het gevolg? Hun CO2-uitstoot piekt weer. In het dossier over Duitsland vindt u daarover meer informatie.

Hetzelfde geldt voor Denemarken, dat de hoogste CO2-uitstoot per inwoner kent (in Europa). Dit land haalt 50% van zijn elektriciteit uit windenergie, maar wanneer er geen wind is, schakelt het voor 100% over op fossiele brandstoffen.


Dit kan u ook interesseren…

Nucleair Forum: wie zijn wij?

Het Nucleair Forum verenigt het merendeel van de ondernemingen en instellingen die actief zijn in de toepassingen van kerntechnologie. Het Nucleair Forum wil de referentie bij uitstek zijn over kerntechnologie, zowel voor de pers, voor de beleidsverantwoordelijken als voor het grote publiek. Ontdek meer