GUINEVERE: zorgt voor een nieuwe wereldprimeur bij het Studiecentrum voor Kernenergie

Bij het Studiecentrum voor Kernenergie (SCK•CEN) in Mol is met succes een reactor gekoppeld aan een deeltjesversneller. Voor het eerst in de geschiedenis van de nucleaire wetenschap is een demonstratiemodel operationeel dat bestaat uit een reactor met een loodkern en een versneller. De installatie is subkritisch omdat de reactor stilvalt zodra de deeltjesversneller wordt uitgeschakeld. Deze wereldprimeur kadert in het GUINEVERE-project dat werd opgezet in samenwerking met het Franse Centre National de la Recherche Scientifique (CNRS), het Commissariat à l’Energie Atomique et aux Energies Alternatives (CEA), een tiental andere Europese laboratoria en de Europese Commissie.

GUINEVERE is een demonstratiemodel van een versneller aangedreven systeem of ADS (Accelerator Driven System). CNRS bouwde de versneller. Het CEA assisteerde bij het uitwerken van het concept en leverde de brandstof voor de reactor. In maart 2010 vond de plechtige inhuldiging van GUINEVERE plaats op het SCK•CEN in Mol. Gedurende het eerste jaar werd de deeltjesversneller uitvoerig getest, net als de ventilatiesystemen en de monitoring van de installatie. In februari 2011 is de reactor in de klassieke kritische modus opgestart en onderworpen aan een lange reeks tests.

Vandaag kunnen het SCK•CEN en zijn onderzoekspartners aankondigen dat de versneller en de reactor met succes aan elkaar gekoppeld zijn, waardoor het systeem nu subkritisch is.

GUINEVERE is een testinstallatie met een beperkt vermogen die ontworpen is om het MYRRHAproject te ondersteunen. Het is van groot belang voor het op punt stellen van de werking en controle van toekomstige subkritische reactoren, zoals MYRRHA. Dit type reactoren is bijzonder veilig omdat het reactorgedeelte van een ADS-systeem voor zijn werking afhangt van een deeltjesversneller. Als deze wordt uitgeschakeld, valt de reactor stil.

Systemen zoals GUINEVERE en MYRRHA produceren in tegenstelling tot klassieke reactoren, snelle neutronen die in staat zijn om hoogradioactief afval te transmuteren. Transmutatie is het splijten van langlevend radioactief afval in producten die veel minder radiotoxisch zijn. Dit onderzoek naar transmutatie is een aanvulling op de beslissing ten gunste van de geologische berging van dit type afval.

Met de succesvolle opstart van GUINEVERE is opnieuw een belangrijke stap gezet naar de realisatie van MYRRHA. Deze multifunctionele onderzoeksinstallatie zal operationeel zijn in 2023.

"GUINEVERE:een nieuwe wereldprimeur" - Interview van Prof. Dr. Hamid Aït Abderrahim en Dr. Peter Baeten